دسته بندی های ارشیو: نوشته‌ها

مقدمه کتاب در دست نشر «تفسیر مُدام از دین»

مقدمه کتاب در دست نشر «تفسیر مُدام از دین» در مقاله «قرائت نبوی از جهان» گفته‌ام، قرآن روایت هستی است و محمد(ص) روایتگر آن. پیامبر اسلام، طبیعت، انسان، تاریخ و جامعه را براساس «خدامحوری» به صورت قرآن روایت کرده است و این روایت گونه‌ای «تفسیر» است و پیامبر تجربه می‌کرد که این تفسیر با امداد الهی (وحی) صورت می‌گیرد.مسلمان کسی […]

ادامه مطلب

قرائت نبوی از جهان (۱۳) – دلالت‌های ذاتی متن

قرائت نبوی از جهان (۱۳)  دلالت‌های ذاتی متن   ۱- فیلسوفان و عارفان مسلمان درباره «حقیقت قرآن» سخن‌های فراوان گفته‌اند. آن سخنان، قرآن را نه یک متن تاریخی بلکه یک واقعیت متافیزیکی معرفی می‌کنند که در جهان تاریخی نیز ظهور و بروز یافته است. آن واقعیت متافیزیکی را «کلام خداوند» می‌نامند و آن پدیدار تاریخی را کتاب خداوند که هر […]

ادامه مطلب

قرائت نبوی از جهان (۱۲) – محدودیت‌های تجربه فهم متن

قرائت نبوی از جهان (۱۲) محدودیت‌های تجربه فهم متن   ۱- در مقالات پیشین گفته‌ام فهم همگانی از متن قرآن معطوف به این تجربه است که یک انسان مدعی نبوت و رسالت در بطن و متن زندگی اجتماعی ـ تاریخی انسان با این متن با آن‌ها سخن می‌گوید. گفته‌ام این فهم همگانی، بر ایمان به رسالت محمد و یا انکار […]

ادامه مطلب

قرائت نبوی از جهان (۱۱) – متن قرآن و ماتن قرآن

قرائت نبوی از جهان (۱۱) متن قرآن و ماتن قرآن در این مقاله چندنکته را توضیح می‌دهم که به فهم مقالات پیشین کمک می‌کند. ۱٫ از آغاز ظهور اسلام تا امروز اساس مسلمان بودن دو «گواهی دادن» است ۱) «گواهی می‌دهم معبودی جز خدا نیست»، ۲) «گواهی می‌دهم محمد رسول خداست» «اشهد ان لااله‌الّا الّله و اشهد انّ محمدّاً رسول‌اللّه» […]

ادامه مطلب

قرائت نبوی از جهان (۱۰) – یک گام به سوی تفسیر تاریخی قرآن

یک گام به سوی تفسیر تاریخی قرآن  (هرمنوتیک قرآن)  استادان گرامی و دانشجویان عزیز ۱- به سبب تغییرات عمده فرهنگی که در یک قرن اخیر در جامعه‌های اسلامی پدید آمده بسیاری از فهم های پیشین از قرآن امروز از نظر اخلاقی و علمی نامقبول می‌نماید. از آنجا که آن متون منبع و مأخذ اصلی کسب ارزش‌های اخلاقی و معنای زندگی […]

ادامه مطلب

مقدمه‌ای بر ترجمه ترکی کتاب «نقدی بر قرائت رسمی از دین»

مقدمه‌ای بر ترجمه ترکی کتاب «نقدی بر قرائت رسمی از دین»* اطلاعاتی برای خوانندگان ترک زبان   واژه «قرائت» که در نام این کتاب به کار برده‌ام به دانش هرمنوتیک Hermenutik ادبی مربوط است. پس از پیروزی انقلاب اسلامی ۱۳۵۷ در ایران، مسائل کلامی، فقهی، سیاسی، اجتماعی و اقتصادی فراوان در این کشور مطرح شد که سابقه نداشت. این‌ها همه نشان می‌داد […]

ادامه مطلب

بر مظلومیت او گریستم…

صبح روز دوشنبه ۲۰ تیرماه ۱۳۹۰ است. روزنامه روزگار همین الان به دستم رسید. در صفحه اول روزنامه چشمم به عکس عزت الله سحابی افتاد. بی اختیار به مظلومیت او گریستم. گریستم به اینکه با جنازه مردی از مردان آزادی خواه و موثر تاریخ سیاسی ۵۰ سال اخیر ایران چنان کردند که می‌دانیم و با دختر نازنین او نیز چنان […]

ادامه مطلب

امروز خدا هم «حقوق بشر» می‌خواهد

امروز خدا هم «حقوق بشر» می‌خواهد سالها پیش در کتاب نقدی بر قرائت رسمی از دین نوشته بودم طرح و تصویب اعلامیه حقوق بشر یک «ضرورت تاریخی» بود که پس از جنگ جهانی دوم در سال ۱۹۴۸، بر سیاستمداران انسان دوست جهان آشکار شد. آنان از مشاهدات تاریخی اسف بار خود به این نتیجه رسیدند که تنها راه تئوریک نفی مطلق خشونت […]

ادامه مطلب

سنگسار انسان به نام خدا؟

امروز در کشور ما با فتوای فقیهان انسان را به نام خدا سنگسار می‌کنند! بارها گفته‌ام و نوشته‌ام که  ابدیّت احکام جزائی مسلمانان هیچ دلیل قانع کنندۀ علمی ندارد. توضیح داده‌ام که آنچه آن را فقه سیاسی می‌نامند، بر هیچ پایه و تحلیل محکم استوار نیست و همۀ مبانی و دلائل آن قابل نقض است. من می‌دانم که بسیاری از فقیهان، […]

ادامه مطلب

قرائت نبوی از جهان (۹) – فهمیدن انسان یا فهماندن خدا؟

فهمیدن انسان یا فهماندن خدا؟ در مقالات پیشین، همواره بر تحلیل فهم مشترک مؤمن و غیرمؤمن از متن قرآن تکیه نموده‌ام. در آنها استدلال کرده‌ام که این فهم بدون مفروض بودن یک گوینده انسانی برای این متن ممکن نیست. منظور از این فهم مشترک این نیست که مؤمنان و غیرمؤمنان  «فهم واحد» از متن قرآن داشته‌اند آشکار است که چنین فهم […]

ادامه مطلب
1 11 12 13 14 15