دسته بندی های ارشیو: نوشته‌ها

قرائت نبوی از جهان (۱۰) – یک گام به سوی تفسیر تاریخی قرآن

یک گام به سوی تفسیر تاریخی قرآن  (هرمنوتیک قرآن)  استادان گرامی و دانشجویان عزیز ۱- به سبب تغییرات عمده فرهنگی که در یک قرن اخیر در جامعه‌های اسلامی پدید آمده بسیاری از فهم های پیشین از قرآن امروز از نظر اخلاقی و علمی نامقبول می‌نماید. از آنجا که آن متون منبع و مأخذ اصلی کسب ارزش‌های اخلاقی و معنای زندگی […]

ادامه مطلب

مقدمه‌ای بر ترجمه ترکی کتاب «نقدی بر قرائت رسمی از دین»

مقدمه‌ای بر ترجمه ترکی کتاب «نقدی بر قرائت رسمی از دین»* اطلاعاتی برای خوانندگان ترک زبان   واژه «قرائت» که در نام این کتاب به کار برده‌ام به دانش هرمنوتیک Hermenutik ادبی مربوط است. پس از پیروزی انقلاب اسلامی ۱۳۵۷ در ایران، مسائل کلامی، فقهی، سیاسی، اجتماعی و اقتصادی فراوان در این کشور مطرح شد که سابقه نداشت. این‌ها همه نشان می‌داد […]

ادامه مطلب

بر مظلومیت او گریستم…

صبح روز دوشنبه ۲۰ تیرماه ۱۳۹۰ است. روزنامه روزگار همین الان به دستم رسید. در صفحه اول روزنامه چشمم به عکس عزت الله سحابی افتاد. بی اختیار به مظلومیت او گریستم. گریستم به اینکه با جنازه مردی از مردان آزادی خواه و موثر تاریخ سیاسی ۵۰ سال اخیر ایران چنان کردند که می‌دانیم و با دختر نازنین او نیز چنان […]

ادامه مطلب

امروز خدا هم «حقوق بشر» می‌خواهد

امروز خدا هم «حقوق بشر» می‌خواهد سالها پیش در کتاب نقدی بر قرائت رسمی از دین نوشته بودم طرح و تصویب اعلامیه حقوق بشر یک «ضرورت تاریخی» بود که پس از جنگ جهانی دوم در سال ۱۹۴۸، بر سیاستمداران انسان دوست جهان آشکار شد. آنان از مشاهدات تاریخی اسف بار خود به این نتیجه رسیدند که تنها راه تئوریک نفی مطلق خشونت […]

ادامه مطلب

سنگسار انسان به نام خدا؟

امروز در کشور ما با فتوای فقیهان انسان را به نام خدا سنگسار می‌کنند! بارها گفته‌ام و نوشته‌ام که  ابدیّت احکام جزائی مسلمانان هیچ دلیل قانع کنندۀ علمی ندارد. توضیح داده‌ام که آنچه آن را فقه سیاسی می‌نامند، بر هیچ پایه و تحلیل محکم استوار نیست و همۀ مبانی و دلائل آن قابل نقض است. من می‌دانم که بسیاری از فقیهان، […]

ادامه مطلب

قرائت نبوی از جهان (۹) – فهمیدن انسان یا فهماندن خدا؟

فهمیدن انسان یا فهماندن خدا؟ در مقالات پیشین، همواره بر تحلیل فهم مشترک مؤمن و غیرمؤمن از متن قرآن تکیه نموده‌ام. در آنها استدلال کرده‌ام که این فهم بدون مفروض بودن یک گوینده انسانی برای این متن ممکن نیست. منظور از این فهم مشترک این نیست که مؤمنان و غیرمؤمنان  «فهم واحد» از متن قرآن داشته‌اند آشکار است که چنین فهم […]

ادامه مطلب

قرائت نبوی از جهان (۸) – قرآن (مُصحف شریف) یک متن تاریخی است

قرائت نبوی از جهان (۸) قرآن (مُصحف شریف) یک متن تاریخی است، نه یک متن ماوراء‌الطبیعی! کلام نبوی در نگاهی دیگر ۱٫ دو سال از نشر نخستین مقاله قرائت نبوی از جهان در فصلنامه مدرسه، می‌گذرد. اکنون ضروری می‌بینم مدعای اول آن مقاله را با در نظر گرفتن پاره‌ای نکات مهم که در نقد آن خوانده‌ام بار دیگر صورت‌بندی کنم. کوشش من […]

ادامه مطلب

قرائت نبوی از جهان (۷)

قرائت نبوی از جهان (۷)   می‎توانیم لُبّ‎‎لباب موضوعات متعددی را که برای توضیح نظریۀ «کلام نبوی» در مقالات یکم تا پنجم از سلسله مقالات «قرائت نبوی از جهان» آورده‎ام در چند مطلب اساسی زیر خلاصه کنیم: ۱٫ منظور از «کلام» که در آن مقالات امکان نسبت آن به خدا نفی و امکان نسبت آن به پیامبر اسلام پذیرفته می‎شود […]

ادامه مطلب

در سوگ آن عزیز که به پیمان خود با خدا وفادار ماند

من المؤمنینَ رجالٌ صدقوا ماعهدوا الله علیهِ (قرآن/ احزاب، آیه ۲۳) درگذشت مرجع عالیقدر دینی آیت‌الله منتظری غمی آمیخته با حسرت بر جان من نشاند. غم من از آن است که خود را شریک غم‌های طولانی او برای حفظ کرامت و شرافت انسان می‌یابم و حسرتم از آن است که مرد بزرگی را از دست داده‌ایم که مادر روزگار به […]

ادامه مطلب

ایمان

ایمان‌   ایمان‌، واژه کلیدی‌ دین‌ اسلام‌ که‌ خود و مشتقات‌ آن‌ در صدها آیه‌ از قرآن‌ مجید تکرار شده‌ است‌. گرچه‌ مفهوم‌ ایمان‌ مستقیماً در قرآن‌ توضیح‌ داده‌ نشده‌، ولى‌ درباره موضوعات‌ عمده‌ و اساسى‌ مربوط به‌ آن‌ مطالب‌ زیادی‌ در این‌ کتاب‌ آسمانى‌ آمده‌ است‌. موضوعات‌ عمده‌ و اساسى‌ مربوط به‌ ایمان‌ در قرآن‌ را مى‌توان‌ چنین‌ برشمرد: […]

ادامه مطلب
1 10 11 12 13 14